Voetbal elftal

Een teammanager vertelt:

De voorzitter van de Raad van Bestuur gebruikte in zijn nieuwjaarstoespraak de beeldspraak van een voetbal elftal. Op zich mooi gekozen, want je hebt een speelveld, met daar de grenzen van het veld, de kaders waarbinnen je werkt. Dat snap je natuurlijk wel. Ik ben daar de manager, de scheidrechter.
Dan komt er een verhaal over de spelers die het spel moeten spelen. Waarop een collega van me zegt: mooi verhaal maar als diezelfde voorzitter elke keer een speler uit mijn veld haalt omdat hij die ergens anders nodig heeft, houdt het op een gegeven moment op. Dan kan ik het spel niet meer spelen. Want dan is er nog maar één over en die werkt zich kapot.

Toen dacht ik, ja dat je beeldspraak gebruikt, hartstikke goed maar realiseer je dat je er van alles mee oproept. In diezelfde periode moesten er op een afdeling zes mensen uit: dáár gaan je spelertjes!  Dan ga jij niet zeggen: jullie moeten dat spel spelen – maar we sturen er weer een aantal weg!
Hoelang mag ik nog verwachten dat zo’n team het spel nog wil spelen? Want voetbal met één man links en één man rechts is echt niet leuk hoor!

Dit verhaal is een voorbeeld van het belang van goede en tijdige communicatie in veranderingen. Het laat zien waar de voorzitter de plank misslaat. Zijn verhaal sluit niet aan op de situatie waarmee zijn medewerkers te maken hebben. Noch op de actuele situatie waardoor hij verbinding met de realiteit verliest. De verteller en zijn collega teammanager worden  onbedoeld en ongewild ‘buitenspel’ gezet. Zo vormt zich een tegenverhaal en wordt de metafoor een vijand i.p.v. een hulpmiddel in de speech.

Jammer genoeg zijn tegenverhalen vaak veel krachtiger dan de corporate story of de management boodschap. Die verhalen bevinden zich in de informele organisatie waar ze een geheel eigen leven leiden. Met de juiste communicatie kan de formele boodschap aan de informele organisatie worden verbonden.
Als een leider geleefde verhalen gebruikt om zijn visie te communiceren, komt zijn boodschap veel krachtiger en authentieker over. Hij maakt verbinding met zijn organisatieleden en hun dagelijkse praktijk. Hij laat zien de organisatie te kennen en begrip te hebben als hij  verhalen van eigen medewerkers gebruikt en knoopt aan de visie en het doel van de organisatie.